Tellura
← Powrót do powieści

Rozdziały 101–120 (3/6)

Rozdział 33 · 2597 słów · ~13 min czytania

Hyeongsik nigdy nie zaznał prawdziwej miłości – ani wobec Seonhyeong, ani wobec Yeongchae. Jego uczucie wciąż było jedynie powierzchowne, oparte na zewnętrzności. Choć powtarzał, że kocha Seonhyeong jak własne życie, nie znał ani jednego rysu jej charakteru. Nie wiedział, czy jest chłodną intelektualistką, czy żarliwą istotą pełną uczuć; jakie ma usposobienie i upodobania; jakie są jej zalety, a jakie wady; w czym są do siebie podobni, a w czym się różnią; ani nawet w jakim kierunku rozwinie się jej charakter i talent. Kochał ją ślepo. Jego miłość była pierwotna, jeszcze nieewoluowana – taka, jaką dzieci darzą się wzajemnie, nie mogąc znieść rozstania, albo jaką niecywilizowane ludy zapalają na widok ładnej twarzy. Różnica polegała tylko na tym, że u dzikich ludów miłość od razu oznacza pożądanie, podczas gdy w uczuciu Hyeongsika było więcej pierwiastka duchowego. Znał jedynie nazwę „duchowa miłość", ale nie pojmował jej treści. Nie wiedział, że prawdziwa miłość rodzi się ze wzajemnego duchowego zrozumienia. Jego miłość była typowa dla młodzieńca z okresu przejściowego – koreańskiego młodzieńca, który opuszcza starą, nieświadomą epokę i zmierza ku nowej, pełnej świadomości. Gdyby Hyeongsik uświadomił sobie, że jego miłość jest właśnie taka, w jego życiu musiałoby dojść do wielkiego przewrotu.

Hyeongsik zamknął oczy i siedział nieruchomo. Wydarzenia minionego miesiąca stanęły mu przed oczami z taką wyrazistością, jakby oglądał je pod mikroskopem.

🙝 🙟

Starszy Kim i jego żona zdawali się nie dowierzać jego relacji o związku z Yeongchae. Gdy Hyeongsik skończył opowiadać o swoim romansie, starszy Kim uśmiechnął się i rzekł: – Mężczyźnie zdarza się to raz czy drugi, to nic nadzwyczajnego. Hyeongsik nie próbował niczego wyjaśniać, ale czuł urazę, że nie ufają jego charakterowi. Odtąd spotkania z nimi napełniały go wściekłością i wstydem. W jego oczach starszy Kim i jego żona traktowali go tak, jakby nie był godny zostać mężem Seonhyeong. Najpierw uważali go za człowieka niezwykle prawego i obiecującego, ale gdy usłyszeli, że zadaje się z gisaeng i pojechał za nią aż do Pjongjangu, nagle uznali go za kogoś, komu nie można ufać. Hyeongsikowi nie podobało się, że oceniają go według jednego wydarzenia. Sądził, że gdyby mogli, zerwaliby zaręczyny, ale nie pozwala im na to twarz – przecież już dali słowo. Nawet jeśli Hyeongsik jest niewiarygodny, to widać taki los Seonhyeong... – zdawało mu się, że starszy Kim tak właśnie myśli.

Co gorsza, Hyeongsik wiedział, że jakiś młody człowiek wracający z Ameryki, elegancik z wyższej sfery, zabiegał o względy Seonhyeong na wszystkie sposoby. Wiedział też, że w kościele pojawił się ktoś wpływowy, kto z jednej strony oczerniał Hyeongsika, by zerwać zaręczyny, a z drugiej wychwalał majętność tamtego młodzieńca, jego znajomość angielskiego i studia w Ameryce, by doprowadzić do małżeństwa z Seonhyeong. Wiedział, że rodzice Seonhyeong w sześciu na dziesięć przypadków skłaniali się ku tamtej stronie. I że po tamtym wydarzeniu postawa Seonhyeong stała się jeszcze chłodniejsza, a od czasu do czasu pojawiał się w niej nawet cień zatroskania. Zwłaszcza żona starszego Kima – z niewiadomych przyczyn czuła niechęć do Hyeongsika i to ona najbardziej popierała małżeństwo z młodzieńcem z Ameryki. Ostatecznie jednak starszy Kim, jako arystokrata i starszy kościelny, sprzeciwił się temu pomysłowi.

Hyeongsik wiedział, że przez prawie dziesięć dni był w domu starszego Kima osobą niemile widzianą. Wówczas i on nie umiał powstrzymać gniewu. Przez trzy, cztery dni z rzędu ani razu nie poszedł do starszego. Zamknął się w domu i samotnie cierpiał, targany wściekłością i wstydem. Pewnego dnia, ubierając się, by wyjść, postanowił: „Dziś sam pierwszy zerwę zaręczyny". Wtedy właśnie Seonhyeong przyszła do niego po raz pierwszy i spytała łagodnie: – Źle się pan czuje? A za nią weszła Sunae z koszem owoców. Widać myślały, że jest chory i przyszły go odwiedzić. Seonhyeong dodała nawet radośnie: – Wczoraj otrzymałam paszport. Cały gniew Hyeongsika od razu opadł. Odparł: – Ależ nie. Czuję się doskonale.

Wtedy Seonhyeong i Sunae spojrzały na niego badawczo. Seonhyeong oczywiście wiedziała o całej aferze w swoim domu. Wiedziała też, że rodzice mają do niego negatywny nastrój. Sama również nie żywiła do Hyeongsika ciepłych uczuć. Gdy jednak zobaczyła, że rodzice okazują mu niechęć, a Hyeongsik, wyczuwając to, nie pokazuje się przez trzy, cztery dni, zaczęła mu współczuć i poczuła doń sympatię. Dlatego przyszła do niego z Sunae. W tamtej chwili w oczach Seonhyeong Hyeongsik był niezwykle uroczy. On również dostrzegł to spojrzenie i był niewypowiedzianie szczęśliwy.

A jednak było to współczucie podobne do impulsu, by skoczyć do wody i ratować topielca. Współczucie, które działa chwilę, ale nie trwa długo. Miłość małżeńska nie może na tym polegać. Powinna być taka: jeśli ono umiera, ja też umieram. Jeśli ono jest szczęśliwe, ja też jestem szczęśliwy. Ono i ja jesteśmy jednym ciałem. Miłość Seonhyeong do Hyeongsika przypominała właśnie litość dla topielca. Hyeongsik, choć nie zdawał sobie z tego sprawy tak wyraźnie, do pewnego stopnia odgadywał, co dzieje się w jej sercu.

Mimo to Hyeongsik nie mógł bez Seonhyeong żyć. W jego mniemaniu całe jego przyszłe życie zależało wyłącznie od niej. Nawet gdyby powiedziała mu: „Nie chcę cię widzieć, idź sobie”, albo splunęła mu w twarz i kopnęła nogą, i tak musiałby trzymać się jej spódnicy. Choćby chodzenie do domu starszego Kima było nieprzyjemne, a spotkania z Seonhyeong przykre, to i tak lepsze to niż stracić ukochaną na zawsze i pogrążyć się w rozpaczy. Lepiej stracić rękę lub nogę, niż wpaść całym ciałem w ogień.

Tak Hyeongsik spędził ten ciężki okres. Jednak na dwa, trzy dni przed wyjazdem nastawienie starszego Kima i jego żony zmieniło się nagle na niezwykle życzliwe. Seonhyeong również stała się cieplejsza i bardziej poufała. Hyeongsik, choć podejrzewał, że ludzkie serca są zmienne i nie można im ufać, był tak szczęśliwy, jakby sięgał nieba. Zwłaszcza gdy dzień przed wyjazdem starszy Kim z żoną przywołali go razem z Seonhyeong, pomodlili się za nich żarliwie, a potem ciągle mówiąc „wy dwoje", udzielali im rozmaitych rad – wtedy Hyeongsik poczuł radość, jakiej nie zaznał nigdy wcześniej. Słowa „wy dwoje" zdawały się łączyć jego i ukochaną Seonhyeong w jedno ciało. Wtedy nawet Seonhyeong zerknęła na niego i uśmiechnęła się lekko. Wszyscy czworo modlili się, by ta chwila trwała wiecznie.

🙝 🙟

Odtąd Hyeongsik myślał, że przed nim uśmiecha się tylko szczęście. Nawet gdy żegnali się z przyjaciółmi na Namdaemun, on czuł jedynie radość, podczas gdy inni niechętnie się rozstawali. Gdy zobaczył grupę Huigyeonga stojącą za żegnającymi i wpatrującą się w niego, poczuł wprawdzie ukłucie w sercu, ale na widok Seonhyeong stojącej obok niego cały smutek zniknął. Od teraz on i Seonhyeong pojadą na drugi koniec globu, dziesięć tysięcy mil stąd, przez cztery, pięć lat będą się radośnie uczyć, a potem – wśród owacji tłumu – wrócą ramię w ramię przez Namdaemun. Wtedy ci wszyscy, którzy tu teraz stoją, powitają go z większym jeszcze uczuciem – z większym szacunkiem i radością. Gdy tak myślał, Seul nagle wydał mu się bliski, a Namdaemun – swojski. Zdawało mu się, że Namdaemun istnieje tylko po to, by go odprowadzać i witać, tego szczęśliwca. Nie trzeba nawet mówić, co czuł Hyeongsik, gdy gwizdek konduktora przeciął powietrze, a zewsząd rozległy się okrzyki „niech żyje!".

Seonhyeong była kobietą. Choć jako nowoczesna dziewczyna miała wiele ambicji i próżności i cieszyła się, że jedzie na studia do Ameryki, to na widok kochanych rodziców, młodszego rodzeństwa i przyjaciół, którzy powoli znikali za oknem pociągu, łzy, które zbierały się w jej piersi, nagle trysnęły strumieniem. Sama nie wiedząc kiedy, rozpłakała się na głos i upadła na siedzenie. Hyeongsik początku klepał ją delikatnie po ramieniu i mówił: – No, niech się pani podniesie. Otrzyj pani łzy. Potem jednak, uznawszy, że samo to nie wystarczy, po chwili wahania wsunął rękę pod jej pierś i uniósł ją, tuląc do siebie. Ciało Seonhyeong pod jego dłonią było miękkie i ciepłe. Ona również, podnosząc się, na chwilę uścisnęła jego dłoń. Potem otarła łzy chusteczką i uśmiechnęła się: – Ach, co za widowisko. Cudzoziemcy muszą się śmiać. Jej oczy i policzki, zaczerwienione od łez, wydały mu się jeszcze piękniejsze. Cudzoziemcy rzeczywiście się śmiali.

Useon siedział za Hyeongsikiem, uśmiechając się pod nosem. Słuchał rozmowy Hyeongsika i Seonhyeong, która rozgrywała się tuż obok, i czytał gazetę. Nagle odwrócił głowę: – Słuchaj, masz kłopot. Hyeongsik, który wpatrywał się tylko w Seonhyeong i całkiem zapomniał o Useonie, drgnął i odwrócił głowę: – Hę? Co? – Ha, ha, ha. Nie ma się co tak przejmować... ale od dziś rana w prowincjach Gyeongsang Południowy i Północny oraz Jeolla Południowe i Północne zaczęły padać ulewne deszcze. Kumgang i Nakdong wezbrały o ponad dziesięć stóp. – Gdzie? – Hyeongsik wziął gazetę od Useona i spojrzał. – Czyli tory mogą być nieprzejezdne? Seonhyeong również wytrzeszczyła oczy. Useon powiedział: – No właśnie. Deszcz oszczędzał się, oszczędzał, a teraz... Wychylił głowę za okno i rozejrzał się. Zmierzchało, więc nie było dobrze widać, ale niebo zasnuło się całkowicie czarnymi chmurami, a od czasu do czasu, na chłodnym wietrze, padały grube krople deszczu. Inni pasażerowie, przeczytawszy gazetę, zaczęli martwić się, że linia kolejowa zostanie uszkodzona. Dla Hyeongsika i Seonhyeong nie było to jednak sprawą wielkiej wagi. Jeśli tory zostaną uszkodzone, zatrzymają się w gospodzie i poczekają – to wszystko.

Wtedy właśnie Byeonguk przyszedł do Seonhyeong, potem Seonhyeong poszła za nim, a potem wróciła. Hyeongsik zapytał ją, kim jest ten towarzysz podróży Byeonguka. Seonhyeong odpowiedziała: „Nazywa się Park Yeongchae. Bardzo miła osoba". W końcu Useon poszedł na zwiady i zameldował: „Da się z nią wytrzymać".

Rozmyślając o tych wydarzeniach, Hyeongsik w końcu rzekł do Seonhyeong: – Muszę iść złożyć wizytę pani Park Yeongchae. – Proszę iść. – Odpowiedź Seonhyeong zabrzmiała w jego uszach tak, jakby kryło się w niej coś szczególnego.

Seonhyeong rzeczywiście czuła się nieprzyjemnie od jakiegoś czasu. Więc to ta gisaeng, Gyewolhyang? Mówiono, że umarła. Czyżby to było kłamstwo? Udaje taką skromną, a w sercu knuje Bóg wie jakie nikczemne intrygi. Czy ten poczciwy Byeonguk dał się nabrać na jej sztuczki? Czy nie wsiadła celowo do tego pociągu, gdy usłyszała, że ona i Hyeongsik wyjeżdżają? A może Hyeongsik wciąż nie może zapomnieć Yeongchae i potajemnie powiadomił ją o dniu wyjazdu, żeby spotkać się z nią jeszcze raz przed wyjazdem do Ameryki? Na tę myśl zazdrość wezbrała w Seonhyeong. Odwróciła głowę z pogardliwym prychnięciem.

Hyeongsik przez chwilę patrzył na jej niezadowoloną minę, po czym, jakby się tłumacząc, dodał: – A jednak, skoro wiem, że jedzie tym samym pociągiem, jak mogę udawać, że jej nie zauważyłem? Usiadł z powrotem i czekał na odpowiedź Seonhyeong. Ta przez chwilę milczała, po czym uśmiechnęła się: – No to proszę iść. Kto panu zabrania? Ostatnie słowa były zbyteczne. Hyeongsik spuścił głowę i siedział nieruchomo. Nagle zerwał się: – To pójdę i wrócę. Zwrócił się do Useona: – Pójdę złożyć wizytę pani Yeongchae. – Idź. Powiedz, że się kłaniam – odparł Useon, zerknąwszy przelotnie na Seonhyeong. Zastanawiał się, jak potoczą się losy tej trójki.

Gdy Hyeongsik wrócił od Yeongchae, Useon również nie czuł się najlepiej. Chciał szczególnie dowiedzieć się, co skłoniło Yeongchae do zmiany zamiaru popełnienia samobójstwa oraz dlaczego postanowiła wyjechać do Japonii.

🙝 🙟

Wcześniej Useon chwalił Yeongchae jako piękną kobietę, ale gdy zobaczył, że dochowuje wierności Hyeongsikowi aż do dziś i była gotowa umrzeć dla niego w aferze Cheongnyangni, pokochał ją jako idealną kobietę łączącą urodę, talent i cnotę. Gdyby nie przyjaźń z Hyeongsikiem, być może gotów byłby się w niej do pewnego stopnia zauroczyć.

Gdy Useon dowiedział się, że Gyewolhyang, w której był szaleńczo zakochany, to właśnie Park Yeongchae, która dochowuje wierności Hyeongsikowi, poczuł, jakby ktoś wyrywał mu wnętrzności. Jednak Useon, który cenił przyjaźń i uważał się za rycerskiego męża, stłumił swoje uczucia i postanowił zrobić wszystko dla Hyeongsika i Yeongchae. Gdyby Yeongchae została żoną Hyeongsika, on będzie obcował z nią przez całe życie jako z żoną przyjaciela – pomyślał, że i to będzie dla niego szczęściem. Gdy potem zobaczył, że Yeongchae napisała ten rozpaczliwy list pożegnalny i wyjechała do Pjongjangu, Useon poczuł głęboki smutek i rozczarowanie. Choć Useon uważał za ideał, by nie dać się poruszyć kobiecie, to od tamtej pory ani na chwilę nie zapomniał o Yeongchae. Widać to choćby po tym, że gdyby zajrzeć do jego pamiętnika, przed snem zawsze układał jeden wiersz o Yeongchae.

Gdy więc dowiedział się, że Yeongchae, którą uważał za zmarłą, żyje i jedzie tym samym pociągiem, serce zabiło mu mocniej – to całkiem naturalne. Do tego widok Hyeongsika, który z piękną Seonhyeong zawarł piękne przyrzeczenie i jedzie zdobywać piękne wykształcenie, wzbudził w nim jeszcze większą zazdrość. Useon pomyślał o swojej żonie, która miała już trzydzieści lat i urodziła kilkoro dzieci, przewiązanej fartuchem i piorącej pieluchy. Ona nic nie wie. Umie tylko gotować, szyć i rodzić dzieci. Przez dziesięć lat małżeństwa ani razu nie usiadł z nią, by porozmawiać po przyjacielsku, a co dopiero mówić o dzieleniu się swoimi myślami. Byli razem tylko w łóżku. Żona zdawała się istnieć wyłącznie dla niego. Wchodził do jej pokoju tak, jak wdowiec, nie mogąc wytrzymać pożądania, idzie do chaty, gdzie można utrzymać kobietę.

Tak oto rodzili się synowie i córki, a oni nazywali się mężem i żoną. Przez dziesięć lat wspólnego życia ani razu nie poznali swoich dusz, a nawet nie próbowali tego robić. Ich związek był naprawdę osobliwy. Useon uważał to jednak za nieuniknione przeznaczenie i nigdy nie próbował się mu przeciwstawić. Uważał, że żona jest po to, by trzymać ją w domu, rodzić dzieci i od czasu do czasu odwiedzać. A przyjemności, których nie daje żona, można szukać u gisaeng. Twierdził, że właśnie po to istnieje na świecie instytucja gisaeng. Często spierał się o to z Hyeongsikiem. Hyeongsik obstawał przy surowej monogamii, a Useon dowodził, że branie kochanki czy obcowanie z gisaeng nie jest wcale występkiem mężczyzny. Rzeczywiście, Useon nie wyobrażał sobie, by bez kochanki czy gisaeng mógł przeżyć długie życie. Choć poligamia Useona i monogamia Hyeongsika po części wynikały z dawnej koreańskiej moralności i zachodniej, chrześcijańskiej etyki, to z pewnością po części wywodziły się z ich własnych, osobistych doświadczeń. Gdyby dano Useonowi Yeongchae i gdyby Yeongchae go pokochała, już od następnego dnia przestałby chodzić do domów gisaeng.

Useon, znajdujący się w takiej właśnie sytuacji, strasznie zazdrościł Hyeongsikowi, a swój własny los postrzegał jako niezwykle żałosny. On także chciałby podróżować pociągiem z ukochaną żoną i zwiedzać obce kraje. Zabawa z gisaeng też jest dobra, ale w gisaeng jest jakiś niedosyt, czegoś brak. Choćby gisaeng okazywała mu serdeczność i nawet jeśli przypadła mu do gustu, i tak w którymś kącie pozostawał pewien brak. Ten brak wcale nie był mały – był ogromny. Polegał on po pierwsze na tym, że nie ma w tym duchowego zespolenia i wzajemnego przenikania, a po drugie – na braku pewności, że to „moje", co jest najważniejszym składnikiem miłości. Jeśli zapłaci się mnóstwo pieniędzy i wykupi gisaeng, stanie się „moja", ale mimo wszystko duchowego zjednoczenia nie da się osiągnąć siłą. Miłość do zewnętrzności jest płytka, więc szybko stygnie. Duchowa miłość jest głęboka, więc trwa długo. Jednak miłość tylko do zewnętrzności jest miłością zwierzęcą, a miłość tylko do ducha jest miłością upiora. Dopiero miłość, która łączy ciało i ducha, staje się miłością równie rozległą jak wszechświat, równie głęboką jak morze i równie nieskończenie harmonijną jak wiosenny dzień. Ludzie na świecie nie mówią o tym głośno, ale w skrytości ducha dniem i nocą szukają właśnie takiej miłości. Jednak taka miłość jest jak złoto i jadeit – na tysiąc ludzi może jeden, na dziesięć, sto lat może jeden, i to w dodatku niepewne. Dlatego kobiety zazdroszczą Chunhyang, a mężczyźni Lee Doryeongowi. Sami nie mogąc zaznać takiej miłości w rzeczywistości, oglądają ją w powieściach, sztukach teatralnych i poematach, i z radości płaczą i śmieją się. Od początku świata w Joseon była tylko miłość Chunhyang i Lee Doryeonga. Każdy chciałby być Chunhyang lub Lee Doryeongiem, ale nikt nawet nie zbliżył się do ich ideału. Okrutny koreański system małżeński przez setki lat wysuszył i zabił w sercach ludzi ziarno miłości, które otrzymali z nieba. Useon był jedną z tych ofiar.

Komentarze