Hyongsik spuścił głowę i zawrócił tą samą drogą, którą przyszedł. Z tyłu dobiegł go głos – ten sam, co wcześniej, gdy mówiono „na wpół już stary…” – tym razem nucący „idę, idę, już odchodzę”. Potem znów rozległ się śmiech, jak przedtem, zbiorowy, gromki. Co robić? – myślał Hyongsik. „Cheongnyangni! Mówili, że wróci o szóstej, a jeszcze nie ma!”. Te słowa uderzyły go jak ostrzeżenie o ukrytym znaczeniu. Przeszedł go dreszcz. „Yeongchae jest tam sama z jakimś mężczyzną w Cheongnyangni! Do tego po ósmej wieczorem!”. Zacisnął pięści. Ruszył biegiem w dół, ku strumieniowi w Dabanggol. „Tak! Do Cheongnyangni!” – postanowił. Wydawało mu się, że słyszy płacz Yeongchae: „Panie Hyongsik, ratuj mnie, jestem w niebezpieczeństwie!”.
Sprintem pobiegł w stronę Jonggak, by złapać tramwaj jadący do Dongdaemun, który właśnie mijał Gwangchunggyo. Lecz tramwaj zgrzytnął, okrążył róg przy Jonggak, wysadził kilkoro pasażerów i pomknął dalej. Hyongsik przebiegł jeszcze kilkanaście kroków za nim, ale pojazd, nie zważając na niego, oddalił się w stronę Cheongnyeonhoegwan. Na nocnym targowisku zebrało się więcej ludzi niż przed chwilą. Z ciemności za rogiem przy Jonggak dobiegł ochrypły głos starego kawalera: „Ach, jak boli, jak boli…” .
🙝 🙟
Hyongsik wsiadł do następnego tramwaju. Gdy sygnalista otoczył zielonym światłem, pojazd znów zaskrzypiał na zakręcie. W roztargnieniu wsiadł do tramwaju jadącego z Gurigae do Seodaemun. Wyskoczył, by złapać nadjeżdżający z tyłu tramwaj do Dongdaemun. Otarł chusteczką pot z czoła i szyi. Konduktor przyjął opłatę, brzęknął drobnymi i przyjrzał się uważnie twarzy Hyongsika. Była rzeczywiście strasznie czerwona. Hyongsik rozejrzał się po wagonie, spuścił głowę i zamknął oczy. Wydawało mu się, że tramwaj celowo zwalnia. Na targowisku rzeczywiście kręciło się mnóstwo ludzi, więc motorniczy nieustannie dzwonił, brzęcząc dzwonkiem stopami i posuwając się naprzód bardzo powoli. W piersi Hyongsika płonął ogień. Pomyślał o scenach z filmów, gdzie Zachodni ludzie pędzą jak wicher samochodami – i zapragnął teraz mieć taki pojazd. Wyobraził sobie, jak pędzi od Jongno przez Cheolmugyo, Baeogae, Dongdaemun, obok wierzb przy Świątyni Współczucia, przez Cheongnyangni, w głąb sosnowego lasu Hongneung. A potem krąży od domu do domu, zlany potem, wypatrując, w którym z nich Yeongchae cierpi z rąk kogoś obcego. Wyobraził sobie, jak zakonnice uśmiechają się dobrodusznie i mówią „Nie wiemy”, a on wpada w coraz większą rozpacz.
Wtem ktoś trącił go w ramię.
– Hej, dokąd to? – zapytał.
Hyongsik podniósł ze zdumieniem głowę. To był reporter Sin Useon. Usiadł obok, wachlując się starym kapeluszem z wiórów.
– I jak? – zagaił głośno, nie przejmując się, że słuchają go inni pasażerowie. – Czy córka starszego Kima cię kocha?
Hyongsik na chwilę pomyślał o spotkaniu z Seonhyeong i Sunae w domu Kima. Potem uświadomił sobie, że Useon może mu pomóc w tym, co zamierza. Nachylił się do jego ucha.
– Stary, stało się nieszczęście – wyszeptał.
Useon zaśmiał się rubasznie.
– U ciebie zawsze jakieś nieszczęścia. Co tym razem?
Hyongsik pociągnął go za rękaw, dając znak, by mówił ciszej. Potem wyjaśnił, że córka jego dobroczyńcy przyjechała do Seulu i została gisaeng. Strzegła dla niego wierności, ale teraz wpływowi mężczyźni chcą ją sobie przywłaszczyć. W tej właśnie chwili jest w Cheongnyangni, zagrożona przez kogoś. On zaś jedzie jej z pomocą. Wreszcie zakończył:
– Słuchaj, musisz mi pomóc.
Mówił tak, jakby na własne oczy widział, jak Yeongchae pada właśnie ofiarą gwałtu ze strony jakiegoś mężczyzny.
– Mmm, tak, tak – Useon przytakiwał, słuchając szeptu Hyongsika. – A jak ona ma na imię?
– Prawdziwe nazwisko – Park Yeongchae, ale używa pseudonimu Gyewolhyang – odparł Hyongsik, sam nagle zwątpiwszy, czy Gyewolhyang to rzeczywiście Park Yeongchae.
Na dźwięk imienia „Gyewolhyang”, a zwłaszcza gdy usłyszał, że ta kobieta – niby córka dobroczyńcy Hyongsika – dochowała mu wierności, Useon aż podskoczył. Oczy rozszerzyły mu się ze zdumienia.
– Stary, czy to prawda? – spojrzał na Hyongsika.
Hyongsik, nie mogąc opanować niepokoju, oddychał ciężko.
– Prawda, jak Boga kocham! – zawołał.
Opowiedział, jak Yeongchae odwiedziła go poprzedniego wieczoru, jak się przed nim żaliła, a on właśnie wrócił z domu Wolhyang w Dabanggol. Potem dodał:
– Musisz mi pomóc.
– Dōdaimon shūten! Dongdaemun! – krzyknął konduktor.
Przerwali rozmowę i wysiedli. Tramwaj do Cheongnyangni jeszcze nie nadjechał.
Zaskoczenie Useona nie było bez powodu. Otóż i on, zobaczywszy Gyewolhyang po raz pierwszy, stracił dla niej głowę – podobnie jak wielu innych. Useon był mężczyzną, jakich mało. Postawny, wymowny, ledwie po dwudziestce, biegle władał pismem i poezją. Pochodził z dobrej seulskiej rodziny, przyjaźnił się z synami bogaczy, a na dodatek był reporterem w potężnej gazecie. Miał zatem wszelkie atuty i umiejętności, by zdobywać kobiety. Obracał się wśród gisaeng, bywał za kulisami teatrów, igrał z aktorkami i kuglarzami. Mógłby uchodzić za ladaco, co tylko za spódnicami lata, ale posiadał też duszę poety, postawę dżentelmena, szczerość i honor. Przyjaciele ganili jego rozwiązłość, ale cenili jego talent i pogodę ducha. „Sin Useon to prawdziwy romantyk rodem z chińskich powieści” – mawiał o nim Hyongsik. Rzeczywiście, Useon miał w sobie ducha junaków z czasów dynastii Tang, z okolic Suzhou i Hangzhou.
Serce Useona zabiło do Gyewolhyang mniej więcej miesiąc temu. Ufny w swoje siły, myślał, że i ona wpadnie w jego ręce. Skoro odrzucała zaloty synów bogatych rodów, to znaczyło, że szuka bohatera i geniusza, któremu mogłaby powierzyć życie – a on, Useon, był przecież idealnym kandydatem. Gdy inni próbowali zdobyć Gyewolhyang pieniędzmi i pożądaniem, on postanowił uwieść ją urodą, talentem i charakterem. Co prawda nie mógł się równać z bogaczami pod względem gotówki. Więc co noc pisał wiersze i wysyłał je do niej pocztą lub doręczał osobiście. Myślał, że Gyewolhyang w końcu doceni jego osobowość i geniusz, wykrzyknie „Nareszcie znalazłam swoją drugą połówkę!” i padnie w jego ramiona. Nic dziwnego, że wiadomość od Hyongsika tak nim wstrząsnęła.
🙝 🙟
Czekając na tramwaj, Sin Useon spojrzał na udręczoną twarz Hyongsika. Z elektrowni dochodził głuchy, miarowy warkot silników. Konduktorzy i motorniczy w żółtych mundurach kręcili się w blasku latarni. Useon pomyślał: „Więc dlatego pytała mnie o przyjaciół z Pjongjangu”. Kiedyś, gdy odwiedził Gyewolhyang i rozmawiali o różnych sprawach, uśmiechnęła się żartobliwie i spytała:
– A ma pan przyjaciół z Pjongjangu?
Ponieważ sama pochodziła z Pjongjangu, Useon pomyślał, że po prostu wypytuje o rodaków.
– Mam dwóch, trzech – odparł.
– I czym się oni zajmują? – pytała dalej.
Wtedy chciała się dowiedzieć dwóch rzeczy: po pierwsze, gdzie mieszka Lee Hyeongsik, a po drugie, jak radzą sobie w Seulu ludzie z prowincji Pyeongan. Gyewolhyang wiedziała, że w stolicy przebywa wielu studentów z Pyeongan, ale będąc gisaeng, nie miała pojęcia, co porabiają tamtejsi studenci i szanowni panowie z tych okolic. Odwiedziło ją kilku takich „szanownych panów”. Nosili lśniące garnitury, rozmawiali po japońsku, opowiadali o studiach na tokijskich uniwersytetach, nadymali się i udawali wielkich panów. Lecz Gyewolhyang przypomniała sobie, co cztery lata temu na Pubyok-ru powiedziała Wolhwa: „To tylko cudzoziemskie szaty na manekinach”. I pomyślała: „Oni też są tylko manekinami w obcych strojach”. Smuciła się na myśl, że tacy właśnie ludzie uchodzą w Seulu za elitę z Pyeongan. Gdy więc Useon wspomniał o dwóch, trzech przyjaciołach z Pyeongan, pomyślała, że może wśród nich jest ktoś na miarę ideału Wolhwy, a może to on – Lee Hyeongsik, na którego czekała. W oczach Gyewolhyang Useon był wyjątkowym mężczyzną w całym Joseon. Uważała go za postać jakby wyjętą z dawnych wierszy. Tym bardziej ceniła jego hojność ducha i pomyślała: „Chciałabym, żeby poznała go siostra Wolhwa”. Skoro więc Useon miał przyjaciół, musieli być godnymi ludźmi. Zapytała więc:
– Czym się oni zajmują?
– Jeden jest nauczycielem, drugi pisze, trzeci prowadzi interesy – odparł Useon.
Gyewolhyang dopytywała się coraz bardziej natarczywie:
– Który z nich jest najlepszy? Który ma największe nazwisko?
Useon spojrzał na nią badawczo. „Aha – pomyślał – ta dziewczyna szuka męża wśród rodaków”. Poczuł ukłucie zazdrości.
– Najbardziej obiecujący jest Lee Hyeongsik – powiedział, ale położył nacisk na „ale” chcąc umniejszyć jego wartość.
Serce Gyewolhyang zabiło mocniej. Ukryła to jednak i zapytała zalotnie:
– Obiecujący… ale co?
Useonowi zrobiło się nieco głupio, że oczernia przyjaciela.
– No, Lee Hyeongsik to dobry człowiek… bardzo obiecujący – wykrztusił, wciąż bojąc się, że Gyewolhyang przypadkiem wolę Hyongsika. Dodał więc: – Ale jeszcze niedojrzały… nie wyszedł jeszcze z tamtego okresu.
Postarał się, by zabrzmiało to tak, jakby Hyongsik stał o wiele niżej od niego. Nie było to całkiem kłamstwo. Useon nie uważał Hyongsika za kogoś wyższego od siebie pod względem charakteru, wiedzy czy literackiego talentu. (Ba, nie uważał go nawet za równego sobie). „Hyongsikowi brakuje znajomości chińskiego” – myślał, pomijając fakt, że Hyongsik biegle władał japońskim i angielskim. Sam zawsze traktował Hyongsika jako młodszego kolegę, a Hyongsik nie kwestionował tej hierarchii. Gdy Hyongsik prosił go o radę, czynił to z szacunkiem należnym starszemu. Mimo to Useon nie czuł do Hyongsika nienawiści ani pogardy. Wierzył szczerze w jego obiecującą przyszłość. Dlatego mówiąc o nim do Gyewolhyang, że jest „obiecujący, ale jeszcze niedojrzały”, nie oczerniał go, tylko wyrażał swoją prawdziwą opinię.
„Ach, więc to taki sens miało wtedy moje opowiadanie o Hyongsiku” – pomyślał Useon, patrząc na Hyongsika stojącego w oczekiwaniu na tramwaj. Hyongsik krążył niespokojnie, spoglądając tylko na wschód.
– Czemu on nie jedzie? – narzekał.
– Noc zapadła. Może kursują co pół godziny – odparł Useon ze współczuciem.
Hyongsik ujął jego dłoń błagalnie.
– Słuchaj, musisz mi pomóc tej nocy. – Był tak samotny i zdesperowany, że nie miał nikogo innego. Wierzył, że tylko z pomocą Useona uda mu się ocalić Yeongchae.
– Nie martw się – odparł Useon, odwracając się z tajemniczym uśmiechem.
Miał ku temu powód.
Useon dowiedział się w domu Gyewolhyang, że Kim Hyeonsu, syn wicehrabiego Kima, właściciela Szkoły Gyeongseong, oraz Bae Myeongsik zabrali Gyewolhyang do Cheongnyangni. Domyślił się, że tej nocy wpadnie w ręce Kim Hyeonsu. Udał się więc szybko na komisariat Jongno, by donieść detektywowi i poprosić o wsparcie, chcąc pokrzyżować plany Kim Hyeonsu. Nawet jeśli nie uda mu się całkiem wyrwać Gyewolhyang z jego szponów, to chociaż opisze całą historię w gazecie i ubawi się jej kosztem. Albo, jeśli się da, wyciągnie od niego pieniądze na piwo. Wsiadł do tramwaju właśnie w Cheolmugyo, wracając z komisariatu. A teraz okazało się, że Gyewolhyang oddała serce Hyongsikowi. Owszem, poczuł ukłucie zazdrości, ale uznał, że słusznie pomóc przyjacielowi w spełnieniu marzeń.
🙝 🙟
Obaj dotarli do świątyni Cheongnyangsa. Za nimi szedł detektyw z komisariatu Jongno. Useon dobrze znał dom, do którego udał się Kim Hyeonsu. Była to niewielka pustelnia na północ od studni – najczystsza i najcichsza ze wszystkich. Dał znak Hyongsikowi, by został na zewnątrz, a sam wszedł cicho do środka. Hyongsik, drżąc na nogach, nasłuchiwał. „Czy tam jest Yeongchae?”. Wydawało mu się, że słyszy stłumione jęki kobiety. Dotknął dłonią piersi i postąpił krok do przodu, nadstawiając uszu. Tak, to na pewno kobieta cierpi! Stracił panowanie nad sobą i wpadł do środka. W pokoju paliło się światło. Drzwi były zamknięte. Za nimi majaczył czyjś ogolony cień. Oddech Hyongsika przyspieszył. Useon, podglądając przez szparę, wyszedł cicho jak kot, położył dłoń na ramieniu Hyongsika i szepnął po japońsku:
– Mō dame da (Już po wszystkim).
W oczach Hyongsika zapłonął gniew. Z krzykiem wskoczył na ganek i kopnął w papierowe drzwi. Rozległ się trzask i rama wpadła do środka. Nie patrząc nawet na twarz podnoszącego się mężczyzny, kopnął go z całej siły. Ktoś złapał go za ramię. Hyongsik, pieniąc się z wściekłości, wrzasnął:
– Ty łajdaku, Bae Myeongsiku!
Zabrakło mu tchu. Wolną ręką uderzył z całej siły w twarz Bae Hak-gama, a potem kopnął kilka razy mężczyznę, który przed chwilą padł pod jego ciosami. Ten zerwał się i uciekł przez przeciwległe drzwi.
– Kim Hyeonsu, ty draniu! – krzyknął Hyongsik.
Uniósł strzaskane drzwi. Kobieta, z twarzą ukrytą w dłoniach, szlochała. Ręce i nogi miała związane. Spódnica i spodnie były podarte. Włosy rozpuszczone opadały na plecy. Z dolnej wargi sączyła się krew. W kącie pokoju stały przewrócone butelki po piwie i miska z lodem; niektóre były potłuczone. Hyongsik okrył kobietę połą spódnicy i podniósł ją, wciąż związaną. Płakała, wciąż zakrywając twarz związanymi dłońmi. Useon wszedł do pokoju. Rozwiązując jej pęta, powiedział do Hyongsika:
– Obaj są już obezwładnieni.
Uśmiechnął się. Hyongsik spojrzał na niego z wyrzutem. Dla niego ta sytuacja nie była wcale śmieszna. Lecz Useon nie traktował jej aż tak poważnie. Umiał śmiać się ze wszystkich spraw tego świata. Hyongsik rozwiązał nadgarstki kobiety, wciąż przyciśnięte do twarzy. Lecz ona nadal nie odsłaniała oblicza, tylko szlochała. Stopniowo gniew Hyongsika opadł, a w jego miejsce wkradł się chłód. Stanął nieruchomo. Zobaczył, że pas u jej sukni jest całkiem rozwiązany, a odzież opadła, odsłaniając białą skórę na plecach. Ogarnął go nowy smutek. „Czy to naprawdę Park Yeongchae?” – pomyślał. „Niech to nie będzie Park Yeongchae”. Obejrzał jej ubranie, włosy. Nie nosiła lnianej spódnicy, nie upięła włosów po europejsku. Nie umiał określić materiału, z którego uszyto suknię – to był po prostu jedwab. Włosy zdobiła czerwona wstążka w japońskim stylu, na palcu miała żółty jadeitowy pierścień. Chciał zobaczyć jej twarz. Ale bał się, że ujrzy właśnie Park Yeongchae.
Useon wiedział, że to Gyewolhyang. Lecz słysząc, że jest córką dobroczyńcy Hyongsika i dochowała mu wierności, nie wypadało mu wołać jej po imieniu ani podchodzić zbyt blisko. Stanął więc krok za Hyongsikiem i przyglądał się. Kobieta wciąż zakrywała twarz i płakała. Hyongsik nie wiedział, jak się do niej zwrócić. Przez chwilę stał jak wryty, wreszcie rzekł:
– Proszę pani! Te bydlaki są już obezwładnione. Może pani być spokojna.
Sam nie wiedział, co znaczy „być spokojną” w tej sytuacji. Czy to, że łajdacy zostali schwytani, cokolwiek zmieniało? Czy nie było już za późno, jak przed chwilą powiedział Useon – „Mō dame da”? W końcu Useon nie wytrzymał:
– Proszę pani. Pani Park Yeongchae! – zawołał.
Wiedział, że ta kobieta to Gyewolhyang, a Gyewolhyang to Park Yeongchae. Dlatego po miesiącu mówienia do niej „słuchaj, Gyewolhyang” zmienił formę. Zwykłemu człowieku niełatwo byłoby dodać „pani” i zamiast „słuchaj” powiedzieć „proszę pani”. Lecz Useon nie miał z tym trudności. Powtórzył:
– Proszę pani! Pani Park Yeongchae! Jest tutaj pan Hyongsik.
Na te słowa kobieta drgnęła. Nagle oderwała dłonie od twarzy i spojrzała na Hyongsika nieprzytomnym wzrokiem. I on spojrzał na nią. To była Gyewolhyang! Park Yeongchae! I ona spojrzała na niego. To był Hyeongsik! Lee Hyeongsik! Przez dłuższą chwilę wpatrywali się w siebie nieruchomo, jakby wyrzeźbieni w drewnie. Useon patrzył to na jedno, to na drugie. I tak stali we trójkę. Nagle w oczach Useona zakręciły się łzy. Potem w oczach Hyongsika i Yeongchae też. Yeongchae zacisnęła mocniej zakrwawione wargi. Jej zęby, jakby wykute z jadeitu, zabarwiły się na czerwono. Hyongsik objął się ramionami i odwrócił głowę. Useon odwrócił się razem z nim. Hyongsik zaczął głośno szlochać. Yeongchae upadła na twarz i też płakała. Useon zagryzł wargi i otarł łzy rękawem. Gdzieś rozległ się dźwięk dzwonu – trzy, cztery uderzenia, głuche i przeciągłe.
🙝 🙟
Detektyw wciągnął na podwórze Kim Hyeonsu i Bae Myeongsika w kajdanach. Hyongsik miał ochotę natychmiast wybiec, obedrzeć ich ze skóry i zmielić kości na mąkę. Obaj, jakby zawstydzeni, spuścili głowy. Lecz nie czuli skruchy. Uważali, że gisaeng – która nie słucha, co się jej każe – można zgwałcić bez konsekwencji. Rozumieli, że cudzołóstwo z zamężną kobietą jest zbrodnią, ale gisaeng należy traktować jak istoty, które można bezkarnie wykorzystywać. Uważali, że cnota przysługuje tylko kobietom z dobrych domów, a gisaeng cnoty nie mają. I mieli rację w swoim mniemaniu. Prawo mówi wprawdzie, że gisaeng to artystki, które śpiewem i tańcem zabawiają gości, lecz w rzeczywistości nie było takiej, która nie „obsługiwałaby” gości co noc. Dla Kim Hyeonsu i Bae Myeongsika gisaeng były więc szczególnym gatunkiem zwierząt, stojących poza wszelką moralnością i etyką. Dlatego nie uważali, by to, co zrobili tej nocy, było sprzeczne z moralnością lub sumieniem. Bali się tylko prawa, które zabrania „stosunku płciowego wbrew woli kobiety” i grozi za gwałt. Gdyby tylko udało im się uciec z tego miejsca, od jutra rana uważaliby się za niewinnych. Bae Myeongsik jedynie obawiał się, że jako rzekomy pedagog ta afera zagrozi jego posadzie w Szkole Gyeongseong.
Hyongsik patrzył na nich z wściekłością. Kim Hyeonsu – można się było tego po nim spodziewać. Lecz widok rzekomego pedagoga, Bae Myeongsika, dopuszczającego się tak ohydnej zbrodni, budził w nim jeszcze większy gniew. Stanął obok Bae Myeongsika i rzekł drwiąco:
– Słuchaj, Bae. Co ty wyprawiasz? Pedagog gwałci? Co to ma znaczyć?
Bae Myeongsik nie miał nic do powiedzenia. Zastanawiał się tylko, czemu Hyongsik wtrąca się w tę sprawę. Uważał go za intruza. Owszem, skoro popełnił gwałt, detektyw miał prawo go zakuć w kajdany. Ale po co Hyongsik miałby go pouczać? Pomyślał, że Hyongsik, który na pozór udaje moralnego, też bywa u gisaeng i znał Gyewolhyang, a teraz, zazdrosny, że on, Bae, chce ją zdobyć, sprowadził detektywa. Inaczej nie miałby powodu. Bae Myeongsik nie umiał się smucić ani martwić czymś, co nie dotyczyło go bezpośrednio. Widząc, że jego własne dziecko skaleczyło sobie palec nożem, umiał odczuć smutek. Lecz gdy obcy syn umierał, potrafił powiedzieć: „Ach, jaka to tragedia” z większym przejęciem niż inni, ale w sercu nie czuł nic. Gdyby Yeongchae była jego siostrą lub córką, na widok gwałtu z pewnością chwyciłby za nóż i rzucił się na sprawców z większą wściekłością niż Hyongsik. Lecz ponieważ nie była ani siostrą, ani córką, jej gwałt i nawet śmierć były mu obojętne.
Hyongsik zwrócił się do Kim Hyeonsu:
– Słuchaj pan, pan jest arystokratą! Arystokrata to nie tytuł do popełniania podłości. Uczył się pan cztery, pięć lat w Tokio. Pamięta pan, co pan mówił na jakimś zebraniu? Że poświęci pan całe życie edukacji.
Hyongsik tupnął nogą. Kim Hyeonsu poczuł się znieważony przez wieśniaka z prowincji. „Jestem wicehrabią, mam setki tysięcy wonów – pomyślał – a ty jesteś biednym, nic nie znaczącym urzędnikiem. Teraz mnie poniżasz, ale przyjdzie dzień, gdy będziesz czołgał się u moich stóp. Choć detektyw zakuł mnie w kajdany, jutro rano wyjdę na wolność, a ty, jeśli raz trafisz do więzienia, gnij tam do końca życia. Niechbyś był najcnotliwszy, zawsze znajdzie się jakaś skaza. A wtedy odpłacę ci za dzisiejsze upokorzenie”. Myślał o rozkoszy, jaką sprawiło mu obejmowanie Yeongchae, i wściekał się, że Hyongsik przeszkodził mu w połowie drogi. Lecz nie było sensu się spierać na tym odludziu w sosnowym lesie Cheongnyangni, gdzie ani tytuł wicehrabiego, ani złoto nie miały mocy.
Useon spodziewał się, że Hyongsik ostro zgani tych dwóch. Tymczasem mówił do nich jak nauczyciel do uczniów w klasie, pouczając o dobrym zachowaniu. Pomyślał, że Hyongsik wciąż jest naiwnym niedorajdą. „Na jego miejscu – rozmyślał – wykorzystałbym tę okazję, żeby porządnie ich zwymyślać i ulżyć sobie w gniewie”. Lecz Hyongsik nie umiał więcej. W końcu znów tupnął nogą i krzyknął:
– Panowie! Bądźcie ludźmi!
Był przekonany, że te słowa wzbudzą w nich wyrzuty sumienia i że gorzko pożałują tego, co zrobili, przyrzekając sobie nigdy więcej nie popełnić czegoś podobnego. Myślał, że siedzą ze spuszczonymi głowami, bo się wstydzą i żałują. Lecz oni, owszem, trochę się wstydzili, ale nie żałowali.
Wreszcie Useon nie wytrzymał:
– Słuchaj, ty lepiej zajmij się panią Yeongchae. Ja się tym zajmę.